ŚWIĘTY TOMASZ ZNIENAWIDZONY PRZEZ MODERNISTÓW.
Moderniści (zarówno w sensie filozoficznym, jak i teologiczno-kościelnym) odrzucają lub krytykują św. Tomasza z Akwinu, ponieważ jego system myślowy stanowi bezpośrednie zaprzeczenie fundamentów modernizmu. Filozofia Akwinaty (tomizm) opiera się na obiektywnej prawdzie i stałych zasadach, podczas gdy modernizm stawia w centrum subiektywizm, relatywizm i ciągłą zmianę. Główne powody tej niechęci wynikają z fundamentalnych różnic doktrynalnych i filozoficznych:1. Obiektywizm kontra subiektywizm Św. Tomasz: Uważał, że ludzki rozum jest w stanie poznać obiektywną rzeczywistość taką, jaka ona jest (realizm filozoficzny). Prawda jest niezmienna i niezależna od ludzkich odczuć. Moderniści: Twierdzą, że rzeczywistość i religia są wytworem ludzkiego wnętrza, emocji oraz doświadczeń (immanentyzm religijny). Dla nich prawda jest subiektywna i zależy od tego, jak jednostka „czuje” daną kwestię.2. Niezmienność dogmatów kontra ewolucjonizm. Św. Tomasz: Bronił stałości dogmatów religijnych. Objawienie Boże jest zamknięte, a prawdy wiary są wieczne i nie podlegają modyfikacjom pod wpływem panującej mody czy epoki. Moderniści: Wierzą w ewolucję doktryny. Twierdzą, że dogmaty muszą się zmieniać, dostosowywać do ducha czasu (aggiornamento) oraz do mentalności współczesnego człowieka. Sztywna struktura tomizmu uniemożliwia im swobodne redefiniowanie pojęć teologicznych.3. Rola rozumu i metafizyki. Św. Tomasz: Genialnie połączył wiarę z rozumem, budując racjonalne dowody na istnienie Boga (słynne Pięć Dróg). Uważał rozum za narzędzie, które logicznie wspiera wiarę. Moderniści: Często popadają w fideizm (wiarę opartą wyłącznie na emocjach) lub agnostycyzm poznawczy. Odrzucają tradycyjną metafizykę jako „przestarzałą” i „niezrozumiałą dla dzisiejszego człowieka”.4. Tomizm jako oficjalny oręż Kościoła przeciwko modernizmowi. Kontekst historyczny: Gdy na przełomie XIX i XX wieku modernizm zaczął przenikać do struktur Kościoła, papieże użyli myśli św. Tomasza jako głównej tarczy obronnej. Papież Leon XIII w encyklice Aeterni Patris (1879) nakazał powrót do tomizmu w seminariach, a św. Pius X w encyklice Pascendi Dominici Gregis (1907) wprost wskazał, że porzucenie filozofii św. Tomasza jest pierwszą przyczyną zejścia na drogę modernizmu i herezji. Moderniści nienawidzą Akwinaty, ponieważ jego filozofia była przez dekady oficjalnym, papieskim narzędziem do demaskowania ich błędów.Dla modernistów św. Tomasz z Akwinu jest symbolem „sztywnego”, dogmatycznego i hierarchicznego Kościoła, który nie chce ulec sekularnym trendom i kompromisom ze współczesnym światem.